fz opisuje obciążenie pojedynczego ostrza, a vf jest prędkością ruchu osi maszyny. Ta różnica decyduje, czy zmiana obrotów zachowa podobną grubość wióra.
fz, fn i vf — trzy różne wielkości
fz to posuw na ostrze w mm/ząb. fn to posuw na obrót, używany między innymi przy wierceniu i toczeniu. vf to posuw roboczy maszyny w mm/min. Tylko vf wpisuje się zwykle jako liniową wartość F w prostym programie frezarskim.
Jak przeliczyć fz na posuw maszyny
Frezowanie
vf = fz × z × nDla fz = 0,06 mm, z = 3 i n = 8000 obr/min posuw wynosi 1440 mm/min. Gdy obroty spadną do 6000 obr/min, utrzymanie tego samego fz wymaga zmniejszenia vf do 1080 mm/min.
Wiercenie i toczenie
vf = fn × nDlaczego ta różnica ma znaczenie
Zbyt mały fz może powodować tarcie zamiast prawidłowego tworzenia wióra, szczególnie gdy dodatkowo występuje bicie narzędzia. Zbyt duży fz zwiększa obciążenie krawędzi i ugięcie. Sam vf bez informacji o obrotach i liczbie ostrzy nie mówi więc, jak mocno pracuje pojedyncza krawędź.
Krótka kontrola przed uruchomieniem
- upewnij się, czy katalog podaje fz, fn czy vf,
- policz ostrza aktywne, a nie tylko wszystkie widoczne płytki,
- sprawdź, czy sterowanie używa posuwu minutowego G94 czy posuwu na obrót G95,
- po zmianie obrotów ponownie przelicz posuw.